directamain tar il cuntegn

Co fan ins ina lescha?

Mintga stadi ha sias atgnas leschas. Quellas vegnan fatgas da l’organ ch’ins numna la pussanza legislativa (il parlament).

Process

Las propostas da lescha reguardan savens temas cumplitgads che ston vegnir examinads en moda approfundada. En general deriva ina proposta da lescha dal Cussegl federal, dentant po in project da lescha er vegnir elavurà sin dumonda d’ina deputada u d’in deputà, d’ina gruppa parlamentara, d’ina cumissiun (en tut ils trais cas cun ina moziun ubain cun ina iniziativa parlamentara) u d’in chantun (cun ina iniziativa chantunala).

Il project preliminar vegn en general tramess en consultaziun da la cumissiun cumpetenta dal parlament ubain dal Cussegl federal. Durant la consultaziun examineschan ils chantuns e divers acturs da la societad civila (partidas politicas, gruppas d’interess, ONG e.u.v.) la proposta e preschentan lur avis davart quella. Suenter la consultaziun vegn il project da lescha elavurà e suttamess a las Chombras federalas cun ina missiva ubain cun in rapport explicativ che cuntegna infurmaziuns pli detagliadas.

Co sa metter d’accord?

Il sboz da lescha va vi e nà tranter las duas chombras dal parlament ch’al modifitgeschan en moda alternanta. Sch’il Cussegl dals chantuns ed il Cussegl naziunal reusseschan da sa metter d’accord, vegn la lescha approvada. Las burgaisas ed ils burgais (ubain otg chantuns) che na van betg d’accord cun il project da lescha ch’è vegnì approvà dal parlament pon far in referendum (ins discurra qua, en connex cun las leschas, d’in referendum facultativ) e pretender che la lescha vegnia suttamessa al pievel. Sch’i na vegn fatg nagin referendum u sch’el na reussescha betg, po la lescha entrar en vigur senza ch’i vegnia manà tras ina votaziun dal pievel. Cas cuntrari sto la lescha vegnir suttamessa al pievel.